یکشنبه, 18 آذر 1397

هفته‌نامه شماره 539:  12 آذر 1397

پاسارگاد از وضعیت نهال‌فروشی‌های سطح شهر گزارش می‌دهد

راه دشوار گرفتن مجوز نهالستان

- محمود راشدی: ما زمانی می‌توانیم اجازه فعالیت به اصفهانی‌ها و همدانی‌ها را ندهیم که بتوانیم خودمان در سیرجان نیاز کشاورزان و مردم را تامین کنیم

 زهرا خواجویی‌نژاد 

«شما الان بروید داخل شهر یک گزارشی تهیه کنید ببینید اصفهانی‌ها چقدر درخت و نهال توی این شهر آوردند، هر گوشه شهر را نگاه کنی مغازه فروش نهال زدند، چند هزار اصله درخت وارد سیرجان می‌شود، سه سال پیش هرکار کردم نتوانستم مجوز تولید نهال بگیرم، در سیرجان فقط به آقای استوار مجوز دادند، من یک قطعه زمین با 20 دقیقه آب دارم می‌توانستم سالی حداقل 10 هزارتا نهال تولید کنم ، هرچه دنبالش رفتم گفتند نمی‌شود، حالا اصفهانی‌ها خیلی راحت می‌آیند توی سیرجان درآمد می‌خورند، طرف اصفهانی می‌آید اینجا 4 ماه می‌ماند کرایه یک سال را می‌دهد، چون توی این 4 ماه درآمد یک سالش را در می‌آورد، و می‌رود.» این را یکی از شهروندان سیرجانی‌ به پاسارگاد گفت. او معتقد است اگر تعداد تولیدکنندگان نهال در سیرجان زیاد شود، بطور قطع خرید و فروش نهال از دست اصفهانی‌ها خارج می‌شود و درآمدزایی بالایی برای جوانان سیرجانی به وجود می‌آید. او معتقد است جهادکشاورزی در زمینه دادن مجوز برای تولید انبوه نهال سخت‌گیری می‌کند و همین باعث شده خیلی‌ها عطای این کار را به لقایش ببخشند. 

- نهال‌فروشی‌ها از مشکلات‌شان می‌گویند

این روزها وارد هر خیابانی که شوید گلخانه‌های سرپوشیده‌ای را می‌بینید که جلوی‌شان بنری زده‌اند و روی آن نوشته‌اند فروش انواع نهال، گل و... بعضی‌های‌شان پای‌شان را فراتر گذاشته‌اند و علاوه و بر اینکه کل پیاده‌رو را با نهال‌ها و گل‌های‌شان گرفته‌‌اند، ماهی هم می‌فروشند. از سمت خیابان مقداد به سمت نصیری و دکتر صادقی که می‌آییم، عمده نهال‌فروشی‌ها در این قسمت قرار گرفته‌اند. اگرچه امسال به تعداد سیرجانی‌های فروشنده نهال افزوده شده است اما همچنان تعداد اصفهانی‌ها و همدانی‌ها بیشترست. یکی از نهال‌فروشی‌های خیابان نصیری گفت: «عمده نهال‌هایی که در سیرجان فروش می‌رود از کرج و اصفهان وارد می‌شود. در سیرجان فقط یک تولیدکننده نهال وجود دارد و تقریبا 60 درصد از افرادی که در سیرجان نهال و گل می‌فروشند از اصفهان و همدان هستند.» او ادامه داد: «شب‌های عید به مدت 3-4 ماه اصفهانی‌ها 60 درصد بازار را می‌گیرند. آن‌ها خودشان در اصفهان تولیدی دارند، باغ دارند از همان جا می‌آورند و می‌فروشند. و بازار سیرجان را کامل اشباع می‌کنند و فرصت کاسبی و اشتغال را از ما می‌گیرند.» او در جواب این سئوال که نمی‌شود خود سیرجانی‌ها نهال تولید کنند و بفروشند، گفت: «اول مجوز خیلی سخت می‌دهند و در ثانی همین هم که می‌کارند استقبال نمی‌شود.» چرا؟ «چون تعداد نهال‌ها خیلی کم است. یک تولیدکننده نهال در سیرجان چقدر تولید کند که بتواند کل بازار را بگیرد. از طرفی از لحاظ کیفیت مثل درختان اصفهان نیست. در کشور نهال‌های کرج از همه جا کیفیتش بالاتر است. ولی خیلی کم تولید می‌شود. درختان سیرجان هم خوب هستند اما وقتی یک تولیدکننده نهال باشد نمی‌تواند خدمات کافی به مردم بدهد و نسبت‌اش 30 به یک است. یعنی 30 تا اصفهانی و یک سیرجانی.» او معتقد است؛ «اگر تعداد تولیدکنندگان نهال در سیرجان زیاد شود بطور قطع اصفهانی‌ها نمی‌توانستند اینقدر مانور بدهند.» یکی دیگر از نهال‌فروشی‌ها می‌گوید:« صنف‌مان هم از حضور اصفهانی‌هاجلوگیری نمی‌کند، ما صنف مشخصی نداریم و زیر نظر صنف لوازم‌خانگی هستیم، ما گفتیم اصلا گل وگلدون چه ربطی به لوازم‌خانگی دارد، گفتند صنف توان ندارد جداگانه اتحادیه بزند، برای همین سه چهار تا صنف زیر نظر یک اتحادیه هستند.» وی افزود: «مثلا می‌آیند من که بومی هستم و دو نفر را مشغول به کار کردم اول من را جریمه می‌کنند. مثلا می‌گویند جواز نداری، پیاده‌رو را بستی، اما اصفهانی می‌رود می‌گوید من چهارماه بیشتر اینجا نیستم  100هزار تومان به حساب شهرداری می‌ریزد و شهرداری هم به خاطر غیر‌بومی‌ بودنش کاری بهش ندارد.» او با اشاره به اینکه اصفهانی‌ها می‌آیند برای یک سال جایی را اجاره می‌کنند و اجاره‌اش را هم جلو جلو می‌دهند، گفت: «من الان می‌خواستم زمینی را سر چهارراه بگیرم صاحب ملک گفت یک اصفهانی گفته 10 میلیون یک جا می‌دهد اگر تو هم می‌خوای بیا 10 میلیون بده زمین مال خودت، من هم 10 میلیون داشتم می‌خواستم جنس بیاورم و بیخیال شدم. واقعا اصفهانی‌ها خیلی ما را محدود کردند و شرایط را برای‌مان سخت کرده‌اند.» از نظر او اصفهانی‌ها بازار را خراب کردند؛ «شما در نظر بگیرید من بخواهم بروم 500 نهال بیاورم باید دانه‌ای 5 هزار تومان بخرم بعد دانه‌ای 6 هزار تومان بفروشم، و هزار تومان روی هرکدام گیرم میاد اما اصفهانی خودش آنجا باغ دارد یک عالمه می‌کارد سال دیگر همان‌ها را دانه‌ای 4 هزار تومان می‌فروشد و سود هم می‌کند اما هم بازار ما را خراب می‌کند، هم سود ما را می‌گیرد و هم فرصت اشتغال را. هیچ‌کس هم جوابگو نیست که نرخ‌ها یکسان باشند.» یکی از نهال‌فروشی‌‌ها که از اصفهان آمده است، می‌گوید: «امسال وضعیت نهال‌فروشی در سیرجان خیلی خراب است دلیلش این است که مردم پول ندارند بخرند. ما هرسال این موقع 10-15 بار خالی می‌کردیم، الان کلا در این دو ماه سه تا بار خالی کردیم، قبلا مردم می‌آمدند 200-300 هزار تومان خرید می‌کردند و چانه  نمی‌زدند اما الان به خاطر 50 هزار تومان چانه می‌زنند.» او ادامه داد: «‌کرایه جا هم خیلی بالا رفته است ما هرسال برای این زمین 6 میلیون می‌دادیم اما  امسال 10 میلیون برای 4 ماه باید بدهیم، یک میلیون صنف می‌گیرد، 700-800 هزار تومان شهرداری می‌گیرد، پول آب و برق و گاز هم یک طرف، اصلا نمی‌صرفد.» چرا در اصفهان نمی‌فروشید ؛«در اصفهان دست زیاد است. از طرفی ما الان 15 سال است در سیرجان کار می‌کنیم، موقعی که ما اینجا بودیم یک نهال‌فروشی نبود.» او با بیان اینکه همه نهال‌ها را از اصفهان می‌آورد، گفت: «خودمان در اصفهان تولیدی داریم.» او گفته‌ی سیرجانی‌ها که  اصفهانی‌ها بازار کار را خراب کردند را قبول ندارد: «من 15 سال اینجا هستم، 15 سال پیش سیرجانی‌ها کجا بودند؟ اصلا نمی‌دانستند گل‌فروشی و نهال‌فروشی چی هست، تا دیدند درآمد خوب است همه توی این کار زدند، ما بازار را از دست‌شان نگرفتیم، آن‌ها کار را خراب کردند، من نهال را کامل می‌شناسم و می‌دانم چی به مردم می‌دهم، جهادکشاورزی ما را کامل می‌شناسد، و این جور نیست مثل خیلی‌ها امسال بزنیم و سال دیگر نباشیم، بعضی‌ها  تا دیروز موبایل‌فروشی داشتند یا قصابی یا مشاور املاک داشتند امسال نهال فروشی زده‌اند. شما چکارتان به گل و درخت؟ همین‌ها بازار ما را خراب کردند.» یکی دیگر از نهال‌فروشی‌هایی که از اصفهان آمده است می‌گوید: «‌سیرجان تولیدکننده نهال دارد اما مثل اصفهان نیست، درختانی که ما می‌آوریم تاییدیه جهاد دارد، شناسنامه‌دار هستند و مشخص است چی دست مردم می‌دهیم و مردم دوباره سال بعد مراجعه می‌کنند.» او ادامه داد: «شما فکر می‌کنید برای ما خیلی راحت است چندین ماه تو یک اتاق کوچک بدون امکانات و خانواده‌مان زندگی کنیم؟»

- در سیرجان فقط یک تولیدکننده انبوه نهال وجود دارد

محمود راشدی رییس اتحادیه لوازم‌خانگی و مبلمان‌فروشی با تاکید بر اینکه صنف گل‌فروشی و لوازم‌خانگی همگن هستند، گفت: «در شهرهای کوچک چون تعداد مغازه‌ها کم است و نمی‌توانند یک اتحادیه قوی تشکیل دهند که هزینه دفتر و کارمند و سایر هزینه‌ها را پوشش دهند سه چهار صنف در یک اتحادیه ادغام می‌شوند و از آنجا که در گل‌فروشی وسایلی مثل گلدان و... وجود دارد زیر نظر اتحادیه لوازم‌خانگی رفته است اما دلیل عمده‌اش این است تعداد اعضا به حد نصاب نرسیده است. جالب است بدانید حتی مبل‌فروشی‌ها و سمساری‌ها هم زیر نظر ما هستند.» راشدی با اشاره به اینکه شهر سیرجان به خاطر موقعیتی که دارد گردش کارش بالاست، گفت: «‌همین باعث شده از شهرهای مختلف برای کار به سیرجان بیایند. چون نهال‌فروشی‌ها و گل‌فروشی‌های جوابگوی نیاز مردم نیستند ما به غیربومی‌ها اجازه فعالیت می‌دهیم.» از نظر او کلیه نهال‌فروشی‌های سطح سیرجان از طریق جهادکشاورزی و اتاق اصناف کنترل می‌شوند و بایستی همه‌ی نهال‌ها برچسب داشته باشند.

«اتحادیه هوای افرادی را که به صورت دایم در زمینه گل‌فروشی و نهال‌فروشی فعالیت دارند، دارد. چون آن‌ها در طول سال اجاره ملک می‌دهند، مالیات می‌دهند، پول آب و برق می‌دهند، زیاد کاری به آن‌ها نداریم اما از افرادی که فصلی کار می‌کنند حق و حقوق شهرداری و مجمع امور صنفی را می‌گیریم.» او با تاکید بر اینکه سیاست اتحادیه ارزان‌فروشی است، اذعان داشت: «برای همین اجازه فعالیت به اصفهانی‌ها و همدانی‌ها می‌دهیم تا بازار از حالت انحصاری خارج شود. در حال حاضر حدود 25 واحد نهال‌فروشی در سیرجان فعالیت می‌کنند که اگرچه بیشترشان از شهرهای دیگر هستند اما 80 درصد غیربومی‌ها سال‌هاست در سیرجان فعالیت دارند.»

از نظر راشدی ما زمانی می‌توانیم اجازه فعالیت به اصفهانی‌ها و همدانی‌ها را ندهیم که بتوانیم خودمان در سیرجان نیاز کشاورزان و مردم را تامین کنیم؛ «چون کشاورزان تعداد زیادی نهال سفارش می‌دهند و در حال حاضر فقط یک تولیدکننده نهال در سیرجان داریم و اگر در سال‌های آینده تعدادشان زیاد شود می‌توانیم فعالیت غیربومی‌ها را محدود کنیم. البته یک نکته را در نظر بگیرید مثلا در ماه رمضان یک دفعه تعداد زولبیا و بامیه در سطح شهر زیاد می‌شود یا در همین فصل ماهی‌فروشان. نهال‌فروشی هم یک فصل خاصی دارد.» 

- درست می‌گویند گرفتن مجوز نهالستان دشوار است

اکبر محمودآبادی رییس جهادکشاورزی دشواری گرفتن مجوز نهالستان را تایید کرد و گفت: «شرایط گرفتن مجوز نهالستان بسیار دشوار است و ظرفیت زیادی می‌خواهد مثل: آب و زمین مکفی، احداث نهالستان، احداث باغ‌مادری در کنار نهالستان و شرایط دیگر و بسیاری از افراد ظرفیت و امکانات تولید انبوه را ندارند» او در جواب این سئوال که باغ مادری برای چه نیاز است، گفت: « زمانی که بذری در نهالستان کاشته می‌شود، باید پیوند زده شود و باید درکنار نهالستان یک باغ وجود داشته باشد که آنجا پیوند زده شود.» او با اشاره به اینکه در سیرجان فقط یک نهالستان وجود دارد گفت: «آن هم از نظر اقتصادی هنوز به سوددهی نرسیده است و باید سال‌ها کار کنند تا جا بیفتد». وی افزود: «ما در همه جلسات مردم را تشویق می‌کنیم از محصولی که در شهرستان تولید می‌شود خریداری کنند. به چند علت هم از تولیدکننده سیرجانی حمایت می‌شود و هم اینکه این نهال با اقلیم اینجا سازگار است وکلیه مسایل بهداشتی در موردش رعایت شده است.» محمودآبادی با بیان اینکه ما نمی‌توانیم جلوی اصفهانی‌ها و همدانی‌ها را بگیریم گفت: «ما فقط می‌توانیم از نظر بهداشتی و شرایط نهال آن‌ها را بررسی کنیم و اگر نهال‌شان مشکلی نداشته باشد نمی‌توان جلوی فعالیت‌شان را گرفت، و اگر نهالستان سیرجان تامین کننده نهال شهرستان بود می‌توانستیم کاری کنیم  که از اصفهان وارد نشود اما الان اگر اصول بهداشتی رعایت شده باشد کاری نداریم نهال از اصفهان آمده یا از جای دیگر.» او با اشاره به تشکیل کمیته نهال گفت: «‌با تصمیماتی که در این کمیته گرفته شد و هر روز تیم کارشناسی‌مان از نهال‌فروشی‌های سطح شهر بازدید دارد و اگر مورد غیربهداستی را ببیند معدوم می‌کنند. تا الان 80 تا نهال گردو و 550 نهال سیاه‌ریشه را معدوم کرده‌اند.  ما هر نهالی را از نظر سازگار بودن با اقلیم سیرجان و بیماری‌ها و آفات بررسی می‌کنیم و اگر مشکلی وجود داشته باشد برخورد می‌کنیم».