پنج شنبه, 23 آبان 1398

هفته‌نامه شماره 581:  20 آبان ۱۳۹۸

رییس منابع طبیعی شهرستان سیرجان مطرح کرد:
از ابتدای امسال 16 هکتار از اراضی ملی در آتش سوخت

 گروه حوادث
هفته گذشته چندین هکتار از اراضی ملی شهرستان سیرجان در آتش سوخت. خبرهایی که سریع در شبکه‌های اجتماعی منتشر شدند و باعث ناراحتی و نگرانی دوستداران طبیعت شد. آتش‌سوزی در مراتع یکی از اتفاقات تلخی‌‌ست که هرسال در فصل گرم سال تکرار می‌شود. اتفاقی که گاهی سهوی و ناشی از بی‌توجهی در خاموش‌کردن آتش است و گاهی هم به قصد سودجویی عمدا اتفاق می‌افتد. هرچه که باشد به گفته‌ی رییس منابع‌طبیعی شهرستان سیرجان در عرض نیم ساعت آتش‌سوزی ممکن است 50 هکتار از اراضی ملی نابود شود. همه این اتفاقات باعث شده سریعا جلسه‌ی بحران تشکیل شود و از توان شهرداران و دهیاران در آگاهی‌بخشی استفاده شود. همچنین نشست هم‌اندیشی با حضور انجمن‌های زیست‌محیطی تشکیل و از توان آن‌ها نیز برای جلوگیری از آتش‌سوزی‌ها استفاده شود. مهران میرشاهی رییس اداره منابع‌طبیعی می‌گوید اگر مردم زمانی به طبیعت می‌روند و آتش روشن می‌کنند از خاموش کردن آتش‌شان مطمئن شوند 90 درصد آتش‌سوزی‌ها در مراتع کاهش می‌یابد.
 از ابتدای امسال چندهکتار از اراضی ملی در آتش سوختند؟
متاسفانه به علت گرم شدن هوا از ابتدای سال به ویژه در ماه اخیر- خردادماه- 6 مورد آتش‌سوزی در مناطق گدار خانه‌سرخ، چهارگنبد، بیدشیرین و پاریز داشتیم. متاسفانه حدودا 16 هکتار از اراضی ملی- مراتع مرغوب شهرستان- طعمه حریق شد که با اقدام به موقع یگان حفاظت منابع‌طبیعی و محیط‌زیست و هلال‌احمر و همکاری بخشداران خاموش گردید. یعنی اگر کم‌کاری اتفاق می‌افتاد یا دیر اقدام می‌کردند ممکن بود صدها هکتار از اراضی ملی از بین بروند.
 آتش‌سوزی‌ها عمدی بودند؟
این آتش‌سوزی‌ها عمدتا به علت سهل‌انگاری و عدم رعایت نکات ایمنی توسط عمدتا گردشگران، شکارچیان و بهره‌برداران عرصه‌های منابع‌طبیعی اتفاق می‌افتند.
مراتعی که می‌سوزند امکان احیای‌شان وجود دارد؟
در اثر آتش‌سوزی ساختمان خاک تقریبا از بین می‌رود. نفوذ‌پذیری آب به یک سوم کاهش و فرسایش خاک افزایش پیدا می‌کند. به این علت احیا و بازسازی عرصه‌هایی که دچار آتش‌سوزی می‌شوند خیلی دشوار است. ضمن اینکه گیاهان چند ساله‌ای که در عرصه‌های منابع‌طبیعی نابود می‌شوند با توجه به شرایط اکولوژی الان و اقلیمی که وجود دارد، تکثیر دوباره آن‌ها و به وجود آوردن این عرصه‌ها با توجه به پراکنی نامناسب و بارندگی‌های کم عملا امکان‌پذیر نیست.
 طی سال‌های اخیر شناسایی افرادی را که به عمد اقدام به آتش‌سوزی کرده‌اند، داشته‌اید؟
ما در شهرستان سیرجان عموما آتش‌سوزی عمدی نداریم. معمولا آتش‌سوزی‌های عمدی در مناطقی اتفاق می‌افتد که افراد برای توسعه اراضی کشاورزی‌شان اقدام به آتش‌سوزی مراتع می‌کنند و پوشش گیاهی را از بین می‌برند که بتوانند به اراضی کشاورزی‌شان یک بخشی را اضافه کنند. آتش‌سوزی‌هایی که اتفاق افتاده عمدتا در دل جنگل‌کاری‌ها و مراتع شهرستان در عرصه‌های بکر و به صورت سهوی اتفاق افتاده است.
 امکان اینکه روستاهای حوالی مکان‌هایی که بیشتر با آتش‌سوزی مواجه می‌شوند به وسایل خاموش‌کردن آتش تجهیز شوند، وجود دارد؟
بله. ابتدای امسال با دهیاران صحبت کردیم و برنامه‌ریزی کردیم در منطقه‌ی باغ‌خشک پایگاه اطفای حریق راه‌اندازی کردیم و مقداری وسایل را در اختیار دهیار باغ‌خشک گذاشتیم. در پاریز و چهارگنبد، در منطقه‌ی کهن‌سیاه، پایگاهی تشکیل دادیم. در روستار چهارهزار یک مقداری وسایل اطفا حریق قرار دادیم. ضمن اینکه پس از آتش‌سوزی‌های اخیر جلسه‌ی بحران زیر نظر فرماندار شهرستان تشکیل و مصوب شد؛ کلیه دهیاران نسبت به نصب بنر آگاه‌کننده و اطلاع‌رسانی عمومی مردم و گردشگران در روستای‌شان اقدام کنند که خیلی از دهیاران این کار را کردند و بقیه هم در دست اقدام است. بنر زدند که از روشن کردن آتش در سطح مراتع خودداری کنند، ضمن اینکه شهرداری‌ها هم قول همکاری دادند و طی مصوبه کمیته بحران شهرستان قرار شد بنرهایی بر روی بیلبوردها در مسیر گردشگران بزنند در حال حاضر در جاده کرمان، شهرداری هماشهر بنر نصب کرده است. شهرداری نجف‌شهر هم این کار را کرده است. شهرداری سیرجان نیز قول داده که این کار را انجام دهد. واقعا اگر مردم رعایت کنند و در سطح مراتع آتش روشن نکنند یا با نهایت دقت و حوصله آتش را خاموش کنند، بیش از 90 درصد آتش‌سوزی‌های ما کاهش پیدا خواهد کرد. حیف است این ذخایر جنگلی و تولید علوفه از بین بروند چرا که آتش‌سوزی‌ها باعث ایجاد آلودگی هوا، نابودی پوشش گیاهی و از بین رفتن حیات وحش و خاک منطقه می‌شود.
 آتش‌سوزی اخیر چه زمانی رخ داد؟
آخرین آتش‌سوزی‌مان پنج‌شنبه هفته گذشته در منطقه گدار خانه‌سرخ اتفاق افتاد که با اینکه زیر نظر بردسیر بود، بچه‌های منابع‌طبیعی سیرجان برای خاموش کردن آتش اقدام و با نیروهای حفاظت بردسیر همکاری کردند.
 شنبه این هفته جلسه هم‌اندیشی با سمن‌ها و انجمن‌های زیست‌محیطی در زمینه آسیب‌شناسی آتش‌سوزی‌ها داشتید، در این زمینه هم توضیح دهید؟
با توجه به اینکه امکانات و اعتبارات دولتی محدود است و از طرفی دسترسی ما به مردم هم محدود است، اقدام به برگزاری نشست هم‌اندیشی کردیم و سعی کردیم از افرادی که در بین مردم نفوذ و اعتبار دارند مثل؛ دکتر بهارستانی، دکتر باستانی، خانم کاظمی، آقای خراسانی و انجمن‌های محلی که دل‌شان برای طبیعت و منابع‌طبیعی می‌سوزد، استفاده کنیم. انجمن‌ها را دعوت کردیم تا هم از همفکری‌شان استفاده کنیم. قرار شد یک اطلاع‌رسانی عمومی در سطح وسیع برای ما داشته باشند که اگر آتشی روشن شد مردم به چه صورت اقدام کنند، اولین کاری که می‌توانند بکنند چه هست، ضمن اینکه این انجمن‌ها اعلام آمادگی کردند در آتش‌سوزی‌ها چنانچه نیاز به کمک این انجمن‌ها باشد نیروهایی را که در اختیارشان هست، سریعا به منطقه اعزام کنند. همچنین ایده‌های خیلی خوبی مطرح شد و قرار شد که از این ایده‌ها استفاده شود و این جلسات با تعداد بیشتری مثل صاحبان قلم تکرار شود. متاسفانه وقتی تصرفی رخ می‌دهد ممکن است متصرف اراضی ملی مثلا دوهکتار زمین را در عرض یک روز تخریب کند اما در عرض نیم ساعت آتش‌سوزی ممکن است 50 هکتار از اراضی ملی نابود شود.
 به نظرتان آتش‌سوزی‌ها در سیرجان زیاد رخ می‌دهد؟
معمولا اولین آتش‌سوزی در شهرستان از اواخر اردیبهشت شروع می‌شود و تا اواخر مرداد ادامه دارد، عموما در فصل تابستان شدت می‌گیرد. سال گذشته 150 هکتار از عرصه‌های ملی در آتش سوختند. عمدتا هم در مناطقی هستند که پوشش گیاهی بسیار بالا و غنی دارند. جایی که پوشش گیاهی خوبی نداشته باشد قطعا دچار حریق هم نمی‌شود
سال 96 حدود 13 مورد آتش‌سوزی داشتیم که جمعا 300 هکتار نابود شد، سال 97 حدود 150 هکتار داشتیم که آمارمان را با اقدامات خوبی که انجام شد کاهش دادیم و امسال هم تا الان خوشبختانه 16 هکتار بیشتر مورد حریق واقع نشده‌اند. اگر بتوانیم روند کاهشی داشته باشیم خیلی خوب است و این اتفاق بدون کمک مردم، رسانه‌ها و دوستداران طبیعت قطعا امکان‌پذیر نیست.