دوشنبه, 19 آذر 1397

هفته‌نامه شماره 540:  19 آذر 1397

تا قبل از اجرایی شدن طرح جداسازی آب خام از آب شرب

سالی نیم‌میلیون متر مکعب آب شرب هدر می‌رود

 گروه شهر

 «جداسازی آب خام از آب شرب» طرحی است که اجرایی شدن آن در لیست وعده‌های به فرداموکول شده قرار داشت. حالا شهرداری همزمان با اجرایی شدن پروژه فاضلاب این طرح را در دستور کار خود قرار داده است، چرا که کاهش 30 درصدی مصرف آب تا پایان سال تکلیف شده است.

ضرورت وجود فضای سبز برای تلطیف فضا بر کسی پوشیده نیست. اینکه گیاهان و درختان حکم ریه شهرها را دارند و هوا را برای تنفس آماده می‌کنند و اینکه  یکی از مصادیق زیباسازی شهر به حساب می‌آید نباید به قیمت نابودی منابع آب زیرزمینی تمام شود. آبیاری فضای سبز از طریق آب شرب یکی از چالش‌هاش مهم میان شهرداری و متولیان آب کشور بوده است. نباید آب شرب که با هزینه و دقت بالا برای آشامیدن تهیه شده با آبیاری فضای سبز به راحتی به فاضلاب تبدیل شود.به همین دلایل و با توجه به کاهش ذخیره آب در خصوص عدم استفاده از آب شرب در فضای سبز مصوبات زیادی وجود دارد.

 با اجرای این طرح مقدار مصرف کلی آب کم نمی‌شود

با وجود مصوبه‌های شورای عالی آب مبنی برای جلوگیری از استفاده شهرداری از آب شرب در آبیاری شهری از دو سال پیش، همچنان این مسئله در سطح شهر دیده می‌شد اما مسؤلان وزارت نیرو وعده دادند که این موضوع را امسال به طور جد پیگیری کنند. همچنین به گفته محسن اسدی مدیرعامل آب منطقه‌ای مصوبه‌ای در شورای حفاظت از منابع آب گذرانده شد که با توجه به هزینه‌هایی که برای تصفیه آب شرب وجود دارد شهرداری سیرجان برای تامین آب فضای سبز باید وابستگی خود به آب شرب را کم کند. اسدی معتقد است: «شهرداری برای تامین آب مورد نیاز فضای سبز مشکلی ندارد. فقط با افزایش شبکه و لوله‌کشی می‌تواند اتکایش به مصارف آب شرب را کم کند. هر چند با این کار در مصرف کلی صرفه‌جویی نمی‌شود ولی آب شرب با کیفیت هدر نمی‌رود و ذخیره آب شرب بیشتر باقی بماند. در سیرجان چه دلیلی دارد که آب سد تنگوییه با آن کیفیت بالا برای فضای سبز استفاده شود در حالی که شهرداری چاه‌های آبی در اختیار دارد که برای شرب مناسب نیستند و می‌توان از آنها برای تامین آبیاری فضای سبز استفاده کرد. قطعا با اجرایی شدن این طرح مقدار مصرف کلی آب در فضای سبز کم نمی‌شود اما مصرف آب شرب را کم می‌کند.»

 لزوم کاهش مصرف 30 درصدی مصرف آب

بابک سعیدی مدیرعامل سازمان فضای سبز شهرداری هم در این باره می‌گوید: با توجه به اینکه بحران آب از حد هشدار گذشته چند نامه از وزارت نیرو و اداره کل استان مبنی بر الزام کاهش 30 درصد مصرف آب تا پایان سال به سازمان ابلاغ شده است. بر همین اساس سازمان طرح جداسازی آب خام از آب شرب را در دستور کار قرار داد که اجرایی هم شد و گزارش آن را به صورت مکتوب باید به استانداری ارایه دهیم. سعیدی همچنین از ادامه این دستورالعمل در سال‌های آینده گفت: «در سال آینده هم باید 30 درصد کاهش مصرف داشته باشیم به همین دلیل باید به سمت اجرایی کردن سیستم‌های بهینه مصرف آب برویم و از طرق مختلف همچون استفاده از گونه‌های مقاوم، استفاده از سیستم قطره ای و حذف روش آبیاری غرقابی را اجرایی کنیم».

 دریاچه شهربازی با آب شرب پر می‌شد

بر طبق آمار اعلام شده از سوی عباس سروش معاون وزیر نیرو در امور آب و آبفا سالانه در کشور از محل شبکه توزیع آب شرب، ۱۲۲ میلیون مترمکعب آب برای آبیاری فضای سبز شهری استفاده می‌شود که اگر در این عدد صرفه‌جویی صورت گیرد، قطعاً می‌تواند تأثیر به‌سزایی در تأمین آب شرب داشته‌باشد. این رقم در سیرجان بیش از نیم میلیون متر مکعب است.

مدیرعامل سازمان سیما، منظر و فضای سبز شهرداری آمار را این‌گونه اعلام می‌کند: «تا پیش از اجرایی شدن طرح جداسازی آب خام از آب شرب، بین 10 تا 15 درصد از آب مصرفی سازمان را آب شرب تشکیل می‌داده است که  در حال حاضر به زیر 5 درصد رسیده است. از آنجایی که مصرف آب سالیانه این سازمان 5 میلیون و 456 هزار و 40 متر مکعب است از این مقدار نزدیک به 550 هزار متر مکعب از آن را آب شرب تشکیل می‌داده است.» بابک سعیدی بیشترین مصرف آب شرب مصرفی در فضای سبز را متعلق به شهربازی، پارک مسافر، ترافیک و کارتینگ دانست: « بیشترین استفاده مربوط به دریاچه شهربازی بوده است که 40درصد از آب شرب مصرفی با لوله 110 برای پر کردن آن استفاده می‌شده است که چندهزار متر مکعب حجم آن است که مهم‌ترین و اولین اقدام را تامین آب مصرفی این اماکن از آب خام بود که حدود 50 روز پیش انجام شد.» سعیدی در ادامه افزود: «‌آبیاری درختان بین 15 تا 20 روز انجام می‌شود اما آبیاری چمن باید روزانه انجام شود که برای هر متر مربع چمن روزانه 18 لیتر آب مصرف می‌شود. چمن پارک مسافر و شهربازی با آب شرب آبیاری می‌شد حجم زیادی آب شرب مصرف می‌شد».

 همزمان با پروژه فاضلاب طرح اجرا می شود

شهرداری سیرجان 16 حلقه چاه آب خام در اختیار دارد که یا از طریق لوله‌گذاری یا تانکر برای آبیاری فضای سبز از آنها استفاده می‌شده است و در کنار آن از آب شرب هم استفاده می‌شده است و در صورت اجرای کامل طرح جداسازی آب خام از شرب دیگر نیازی به استفاده از آب شرب نیست. مدیرعامل سازمان سیما،منظر و فضای سبز شهری مسیرهایی را که این طرح در آنها اجرا شده برمی‌شمرد: «در بهشت زهرا کاملا جداسازی از قبل انجام شده و انشعاب آب شرب فقط برای استفاده شهروندان وجود دارد و برای آبیاری فضای سبز استفاده به هیچ عنوان استفاده نمی‌شود.  پارک مسافر، شهربازی، ترافیک و کارتینگ همه از آب شرب استفاده می‌شد که کامل جدا شدند و مهم ترین اقدام بود . بلوار سید جمال ، بلوار پیروزی، بلوار فرمانداری هم کار انجام شده. در کوی امام هم به جز انشعابات فرعی، خیابان ولی عصر و کلیه خیابان‌های فرعی این خیابان کامل طرح انجام شده است.» سعیدی مسیرهای بعدی و در دستور کار را  بلوار فاطمیه، دکتر صادقی همزمان اعلام کرد که با حفاری‌های فاضلاب صورت می‌گیرد.

 برطبق بودجه کار انجام شده است

مدیرعامل سازمان سیما،منظر‌و‌فضای سبز شهری مانعی برای اجرایی شدن این طرح پیش روی خود نمی‌بیند: ‌«هم با پیمانکار قرارداد بستیم و هم لوله و اتصالاتش را خریداری کردیم و اگر مشکل خاصی پیش نیاید بلوار سیدجمال و دکتر صادقی  وکوی امام در برنامه است. از بودجه‌ای (500 میلیون تومان) و حجم کاری که برای این طرح پیش‌بینی شده کامل انجام شده است. پیش بینی کردیم تا پایان سال بیش از این عدد کار انجام دهیم  که باید در اصلاحیه متمم  بزنیم». 

 دلی برای هدر رفت آب نمی‌سوزانند

رسول احمدی کارشناس ارشد کشاورزی معتقد است:  «متاسفانه شهرداری‌ها برای آبیاری فضای سبز سر شیلنگ خود را به دست تعدادی اتباع خارجی داده که هیچ آموزشی ندیده‌اند و دلی برای هدر رفت آب نمی‌سوزانند و ما روزانه  با شکایت کثیری از مردم در این باره مواجه هستیم. بر همین اساس در شورای عالی آب مصوباتی برای جلوگیری از آبیاری فضای سبز توسط آب شرب تصویب شده و تکلیفی بر عهده شهرداری قرار داده  تا آب مربوط به آبیاری از آب شرب جدا کند.»  این کارشناس راهکارهایی برای کاهش مصرف آب ارایه می‌دهد: « استفاده از پساب تصفیه شده با کیفیت مناسب برای آبیاری فضای سبز، تغییر تعرفه آب برای شهرداری‌ها، استفاده از روش‌های نوین آبیاری، آبیاری فضای سبز در ساعات ابتدایی و انتهایی روز برای حداقل رساندن تبخیر و استفاده از گیاهان کم آب بر را برای جلوگیری از هدر رفت آب پیشنهاد می‌کنم».