پنج شنبه, 09 بهمن 1399

هفته‌نامه شماره ۶۳۹ | ۶ بهمن ۱۳۹۹

 

 

گفت‌وگو با رییس اداره‌ی کار به مناسبت روز و هفته‌ی کارگر:
به دلیل موازی‌کاری، با تاسیس خانه کارگر موافق نیستم

 ناصر صبحی
اولین بار شش یا هفت سال پیش بود که به همین مناسبت با کارگران ساختمانی که در میادین جمع می‌شوند، صحبت کردم. این بار که دوباره به سراغ کارگرها رفتم، برایم جالب بود که پس از این همه سال هنوز همان مشکل‌ها ثابت و برقرار هستند! این نشان می‌دهد بیهوده نیست که مسئولان محلی ما به طور دایم از «ثبات» موجود در شهرستان دم می‌زنند!
یک کارگر می‌گوید: مسئولان فقط زمان انتخابات یاد ما می‌افتند و برای‌مان جعبه کلوچه می‌آورند. دومی و سومی می‌گویند: به ما یک کارتن قند دادند و چهارمی می‌گوید: من فقط یک کارت شارژ ده تومانی گیرم آمد.
داستان کارگران، داستان حداقل‌هاست. آن‌ها مجبورند به حداقل‌ها دلخوش باشند. حداقل حقوق، حداقل امنیت شغلی، حداقل رفاه و... کارگران شرکت‌ها از کارگران زن وضع بهتری دارند، کارگران زن از کارگران ساختمانی و کارگران ساختمانی از کودکان کار وضع بهتری دارند.
به بهانه‌ی روز جهانی کار و هفته‌ی کارگر به اداره کار می‌روم. ساعت هفت و 10دقیقه است و هنوز رئیس اداره کار نیامده. دقایقی دیگر وارد ساختمان می‌شود و من را می‌بیند. با آسانسور به طبقه‌ی دوم می‌رویم و داخل اتاق می‌نشینیم.
 به نظر شما چند درصد کارگران سیرجانی به حق و حقوق خودشان آگاه هستند؟
درصد دقیق را نمی‌توانم خدمت‌تان عرض کنم ولی ما در اداره تعاون، کار و رفاه اجتماعی یک‌سری آموزش‌ها در خصوص بحث قانون و فرهنگ کار داریم که معمولاً این آموزش‌ها به صورت ماهانه انجام می‌شود. سعی می‌کنیم در واحدهای مختلف، حداقلِ آموزش قانون کار و حقوق کارگر را ارایه کنیم. خود کارگران با مطالعاتی که انجام می‌دهند یا از طریق نمایندگان یا تشکل‌های کارگری ‌به قانون اشراف پیدا می‌کنند.
 پس کارگران به حقوق خود آگاه‌تر از آن هستند که در باور عمومی وجود دارد؟
بله. حتی بعضی اوقات کارگران نکاتی را یادآور می‌شوند که ما خودمان باید دنبال خواندن آن دستورالعمل یا آیین‌نامه‌ برویم. (می‌خندد)
 این آموزش‌ها به طور مثال برای کارگرانی که در سطح معابر جمع می‌شوند هم برگزار می‌شود؟
کارگران ساختمانی نسبت به واحدهای کارگری، کمتر. از نظر ما کارگری تابع قانون کار است که رابطه کارگری و کارفرمایی‌اش احراز شود. یعنی کارگر بر اساس ماده‌ی 2 قانون کار برای کارفرما کار کند و آن شکل حقوقی یا حالا آن موسسه یا شرکت و کارگاه وجود داشته باشد. ممکن است خیلی از کارها تابع قانون کار نباشند. مثلا استاد بنایی که یک دیوار را برمی‌دارد یا یک ساختمانی را می‌خواهد بسازد، ممکن است اصلاً تابع قانون کار نباشد؛ چون بعضی‌ها به صورت پیمانکاری کار را انجام می‌دهند. البته ما سال قبل انجمن صنفی کارگران ساختمانی را راه‌اندازی کردیم. سعی می‌کنیم این آموزش‌ها از طریق همین انجمن ارایه شود.
 پس تاکنون آموزش‌های لازم‌ برای این کارگران برگزار نشده است؟
نه چون متاسفانه سازمان‌یافته نیستند. یکی از هدف‌هایی که خودم دنبال می‌کردم، سازماندهی کارگران ساختمانی است. این‌که کارفرما در صورت نیاز راحت به این کارگران دسترسی داشته باشد. این کارگران انسجام پیدا کنند. یک بانک اطلاعاتی و سیستم مدون از آن‌ها تشکیل شود که شما هر لحظه به هر نوع مهارتی نیاز داشته باشید، با مراجعه به آن انجمن یا دفتر بتوانید کارگر واجد شرایط را بیابید. به این شکل، هم کارگران سازماندهی می‌شوند، هم به حق و حقوق خودشان می‌رسند، هم نرخ‌ها واقعی می‌شوند و هم کارگران بیمه می‌شوند. ما حتی می‌توانیم برای کارگران ساختمانی، ایستگاهی مشابه ایستگاه رانندگان بین شهری داشته باشیم تا نظم ایجاد شود و ضمن پاسخ‌گویی به کارفرما، حقوق کارگر نیز رعایت شود.
 دو سال پیش یکی از فعالان امور کارگری اعلام کرده بود که می‌خواهند خانه‌ کارگر تشکیل دهند، اما خبری نیست. اطلاع دارید ماجرا به کجا رسیده است؟
خانه کارگر یا موسساتی که به این شکل می‌خواهند راه‌اندازی شوند، باید مجوزهای قانونی دریافت کنند که البته مجوزش به اداره ما هیچ ارتباطی ندارد. ولی ما امیدواریم که این مجموعه‌ها واقعاً دنبال دفاع از حقوق کارگر باشند و آن رابطه‌ی تعاملی که بین کارگر و کارفرما به وجود می‌آید، هیچ موقع برهم نخورد. ما نمی‌توانیم فقط طرف کارگر یا فقط طرف کارفرما باشیم. ما تابع قانون هستیم. حالا به عنوان خانه کارگر یا هر چیز دیگر، باید بدانیم وقتی کارفرما وجود نداشته باشد، کارگر هم وجود نخواهد داشت و از طرفی هم اگر کارگر نباشد، کارفرما وجود ندارد. این دو به هم متصل هستند و به هیچ عنوان نمی‌شود یکی از آن‌ها را کنار زد.
 گویا نظر مثبتی نسبت به خانه کارگر ندارید؟
نظر شخصی من این است. برای بحث دفاع از حقوق کارگران عزیز، خود اداره کار کفایت می‌کند. (می‌خندد)
 معتقدید خانه کارگر موازی‌کاری با اداره کار خواهد بود؟
نظر شخصی من این است.
 به نظر می‌رسد اصولا در کشور ما نظر مثبتی نسبت به تشکل‌ها و حرکت‌های کارگری وجود ندارد.
ما تشکل‌های کارگری خودمان را داریم. در هر واحد کارگری بالای ۵ نفر که تشکیل می‌شود، حداقل یک نماینده کارگری وجود دارد. بالای ۲۵ کارگر، شورای اسلامی کار تشکیل می‌شود. این‌ها نمایندگان کارگران هستند و احقاق حقوق ایشان را پیگیری می‌کنند. این نماینده‌ها در راستای اجرای صحیح قانون و مقررات در واحدهای کارگری، در تعامل با کارگران، کارفرمایان و اداره کار هستند. برای نمایندگان کارگری اعتبارنامه قانونی دو ساله صادر می‌شود و ایشان مسئولیت نظارت بر تمام مباحث مرتبط را برعهده دارند. از نظر ما همان نماینده‌ی قانونی واحد کارگری و یا همان شوراهای اسلامی وجاهت قانونی دارد و برای ما قابل قبول است. ما خودمان همیشه پیگیر شورای اسلامی کار و نماینده‌ی کارگری هستیم.
 اما انتقادی وجود دارد مبنی بر این‌که نمایندگان کارگری گاهی در تعامل بیشتر با کارفرما یا اداره‌ی کار هستند و به نوعی، بیشتر از آن‌که نماینده‌ی کارگران باشند، به خاطر منافع تبدیل به نماینده‌ی کارفرما یا حتی نماینده‌ی برخی مراکز دولتی-حکومتی می‌شوند.
این طور نیست. نماینده‌ی کارگری را خود کارگران عزیز انتخاب می کنند. اداره کار یا کارفرما هیچ دخالتی در بحث انتخاب نماینده ندارد. فردی که رای می‌آورد، می‌آید و اعتبارنامه قانونی‌اش را می‌گیرد و می‌شود نماینده‌ کارگری آن واحد.
 آماری از تعداد نمایندگان کارگری در سیرجان وجود دارد؟
معمولاً برای اکثر واحدها نماینده کارگری داریم. شرکت‌های خیلی کمی هستند که در حال حاضر نماینده کارگری نداشته باشند.
 از نظر شما وجود خانه کارگر چه تضادی با تشکل‌هایی که فرمودید دارد؟
نظر شخصی‌ام را گفتم. بحث من وجود یا عدم وجود خانه کارگر نیست. بحث این است که ما در دستگاه دولتی یک قانون داریم، دستورالعمل‌ها مشخص است، تکلیف ما مشخص است، وظایف مشخص است. اولین چیزی که ما پیگیری می‌کنیم، بحث صیانت از نیروی انسانی است، بحث دفاع از حقوق کارگران است. در چنین شرایطی لزومی ندارد یک تشکلی که خیلی هم به آن صورت شناخته شده نیست و شاید اهرم قانونی هم نداشته باشد، بخواهد تشکیل شود و پیگیر امور کارگران باشد. ما در تمام مباحث کارگری در خدمت کارگران عزیز هستیم. در هر زمان از شبانه‌روز و هر موضوعی که باشد، ما از طریق واحدهای موجود در اداره پیگیری می‌کنیم. فکر نکنم آن‌چنان نیازی به وجود خانه کارگر باشد. حالا حداقل نظر شخصی من این است.
 شاید خانه کارگر بتواند بخشی از کارها را (از جمله همان ساماندهی کارگران که شما فرمودید) انجام بدهد. یعنی در حقیقت شما پیگیری برخی امور را به نوعی برون‌سپاری می‌کنید و فرصت بیشتری برای پیگیری مباحث دیگر خواهید داشت.
من نظرم این است که این ارتباط باید دو سویه باشد. اگر خانه کارگر هست، باید کنارش خانه کارفرما هم باشد (با خنده). نمی‌شود که فقط خانه کارگر داشته باشیم.
 پس مقصر اصلی، کاهلی کارفرما است که چون خانه‌ کارفرما تاسیس نمی‌کند، باعث شده خانه کارگر هم نداشته باشیم.
ما معتقدیم همان ارتباطی که بین خانه‌ هنرمندان با کارفرمایان هنری وجود دارد، در بحث کارگری هم باید باشد. ببینید! ما در شهرستان سیرجان شرکت‌های بزرگی مثل شرکت صنعتی معدنی گل‌گهر، شرکت گهرزمین، جهان فولاد و... داریم. ما باید قدرشناس کارفرمایانی باشیم که اینجا دارند سرمایه‌گذاری انجام می‌دهند و دلسوزانه این فعالیت‌ها را راه می‌اندازند. همان‌طور که ما از حقوق کارگران دفاع می‌کنیم، باید از حقوق کارفرمایان عزیز هم دفاع شود. ما باید قدردان زحماتی باشیم که به صورت شبانه‌روزی توسط همین شرکت‌ها در شهرستان صورت می‌گیرد.
 چرا شما احساس می‌کنید تشکیل خانه کارگر در تضاد با منافع بر حق کارفرمایان است. شما می‌فرمایید اگر خانه کارگر باشد، باید خانه کارفرما هم وجود داشته باشد. حالا اگر خانه کارگر راه بیفتد و خانه کارفرما نباشد، اداره کار ناچار است در قامت نماینده کارفرمایان ظاهر شود؟
نه، اصلاً. آن نظر شخصی من بود. من از جایگاه سازمانی این حرف را نزدم. ما نمی‌خواهیم جلوی فعالیت خانه کارگر در شهرستان سیرجان گرفته شود اما من نظر شخصی خودم را بیان کردم. جایی که یک دستگاه سازمانی، بر اساس قانون دارد کار می‌کند و وظیفه اصلی‌اش هم دفاع و صیانت از حقوق کارگر است، حالا در کنار آن یک NGO، یک تشکل یا یک چیزی مشابه بیاید و راه‌اندازی شود، ممکن است موازی‌کاری شود. این نظر شخصی خودم بود.
 شما نگران حرکت‌های سازماندهی شده کارگری هستید؟
آفرین. من حتی نگران این موضوعات هم می‌شوم. باید در جامعه نظم و آرامش حاکم باشد و هر امری از راه قانونی پیش برود. قانون همه چیز را پیش‌بینی کرده است. در خصوص پرداخت‌ها، در خصوص شکل پرداخت‌ها و سایر مباحث این‌چنینی مصوبه و قانون داریم، دستورالعمل‌هایش هست. این که حالا یک تشکلی بخواهد نظم را برهم بریزد یا این‌که بخواهند امنیت شهر را زیر سؤال ببرند، مطمئنا مورد برخورد جدی قرار خواهند گرفت. نه ما و نه دستگاه‌های بالاتر، اجازه نمی‌دهیم چنین چیزهایی شکل بگیرد. نمونه‌اش را عرض می‌کنم که در سال‌های قبل، از طرف گروهی در یکی از واحدهای کارگری‌مان شاید یک اقدام ناخواسته صورت گرفت و شبکه‌های خارجی راحت سوءاستفاده کردند و آن را در سطح جهان پخش کردند. هر فردی خبر را می‌دید فکر می‌کرد در سیرجان چه اتفاق وحشتناکی افتاده است. در صورتی که موضوع بررسی شد و حقوق کارگران به موقع پرداخت شد اما به خاطر یک موضوع کوچک شاهد اخباری بودیم که شکل یا حداقل صورت خوبی برای شهرمان نداشت.
 قانون اساسی به عنوان فصل‌الخطاب قانون‌ها، حق اعتراض را به رسمیت شناخته است. چه اشکالی دارد که کارگر اعتراض‌ش را اعلام کند؟
اعتراض باید از راه قانونی باشد.
 یعنی شما معتقد هستید که در تجمع...
ببینید! الان تجمع خلاف است. اعتصاب خلاف است. شورش خلاف است. اگر کارگر واقعا مطالباتی دارد، قانون راه را نشان داده و گفته که نماینده کارگری‌تان یا خودتان می‌توانید به کارفرما (اگر ترس و نگرانی از عواقب احتمالی نباشد) یا به اداره کار مراجعه کنید. ما به هیچ عنوان تجمع و اعتصاب بدون مجوز قانونی را قبول نداریم.
 غیرممکن است فرمانداری و شورای تامین به درخواست تجمع یا اعتراض کارگران مجوز بدهد.
آخر وقتی که آن کارگر می‌تواند بیاید و مشکل‌ش را پیگیری کند، چه نیازی به تجمع است که به هر حال مورد سوءاستفاده بیگانگان قرار می‌گیرد؟
 اصولا تجمع و اعتراض وقتی اتفاق می‌افتد که فرد از حل مشکل ناامید شده باشد و مراجع نتوانند حق او را ادا کنند.
حتی اگر ناامید هم شده باشند، راهکار خوبی نیست. ما سال قبل ۲۲ جلسه کمیسیون کارگری داشتیم. یعنی به صورت ماهیانه، حداقل هر دو هفته یک‌بار در فرمانداری شهرستان سیرجان جلسات کمیسیون کارگری برگزار می‌شود. این به جز اقداماتی است که خود اداره کار انجام می‌دهد و تک تک شرکت‌ها رصد شده و مطالبات قانونی کارگرها پیگیری و مصوب می‌شود. حتی اگر نیاز باشد و صلاحدید فرماندار ویژه شهرستان به عنوان رییس شورای تامین باشد، موضوع به شورای تامین هم کشیده می‌شود. پارسال چند جلسه کارگری در شورای تامین شهرستان هم داشتیم. وقتی مسئولان شهرستان این‌طور پیگیر حقوق کارگران هستند، وقتی ما که اینجا نشسته‌ایم موظف هستیم حقوق کارگران‌مان را پیگیری کنیم، چه نیازی به تجمع و اعتصاب است؟
 اگر موافق باشید برویم سر مباحث دیگر. آقای هادیان اطلاع داشتید کارگران شما را نمی‌شناسند؟
کارگران ساختمانی؟
 بله. تا حالا شده به میان آن‌ها بروید و مشکلات‌شان را جویا شوید؟
در میادین کارگرهای ساختمانی، حقیقتش را بخواهید نرفته‌ام ولی به واحدهای کارگری سر می‌زنیم. از وقتی سه وزارتخانه کار، تعاون و رفاه اجتماعی ادغام شدند، واقعا مشغله‌ی کاری ما زیاد شده است.مطمئن باشید حتما می‌روم و به مشکلات‌شان گوش می‌کنم. اگر بحث سازماندهی این عزیزان هم انجام شود و بتوانیم انجمن‌ صنفی‌شان را راه‌اندازی کنیم، بسیاری از مسایل حل می‌شود. حتما پیگیر حقوق و مطالبات این عزیزان هستیم که خدایی ناکرده حق‌شان ضایع نشود.
 یکی از مسایل مورد شکایت کارگران، بحث حضور اتباع خارجه است. هر سال هم مباحثی برای ممنوع کردن حضور اتباع خارجه در سیرجان مطرح می‌شود.
بله. آقای نماینده و آقای فرماندار به شدت پیگیر بودند که این ممنوعیت تصویب شود. به هر حال این‌ها این سیاست‌هایی است که در سطح کلان کشور تصمیم‌گیری می‌شود ولی ما هم بر اساس وظایف قانونی خودمان، آن‌چه را قانون پیش‌بینی کرده انجام می‌دهیم تا حقوق کارگران ایرانی پایمال نشود؛ از جمله در بحث به کارگیری اتباع غیرمجاز. برخی اتباع خارجه مجوز کار دارند که اشتغال آن‌ها در تخصص مورد نظر مشکلی ندارد.
 شما هم معتقد هستید که باید شهر برای اتباع خارجه محدود شود؟
با توجه به این که بین 23 شهرستان استان کرمان، ما رتبه یازدهم را در نرخ بیکاری داریم و چیزی در حدود ۱۲ هزار و ۵۰۰ نفر بیکار در شهرستان سیرجان وجود دارد، لزومی نیست که حتما از نیروی کار خارجی در سیرجان استفاده شود. نظر شخصی من این است که اگر حضورشان در شهرستان سیرجان ممنوع می‌شد، خیلی خوب بود.
 از این ۱۲ هزار و ۵۰۰ نفر، چه تعدادشان تحصیل‌کرده هستند؟
آمار دقیق‌اش را باید بعدا خدمت‌تان ارایه کنم. ولی متاسفانه بیشتر بیکاران از قشر فارغ‌التحصیلان دانشگاهی هستند.
 نمی‌دانم تاکنون آگهی‌های استخدام مربوط به زنان را دیده‌اید یا خیر اما در اکثر این موارد، کارفرما به طور علنی برای ساعات کاری بیش از قانون اداره‌ی کار، حقوقی به مراتب کمتر از حداقل حقوق اداره‌ی کار پیشنهاد داده.
براساس قانون، جذب کارگر از طریق آگهی نشریات یا موسسات دیگر درست نیست. اولین نکته در جذب افراد، احراز صلاحیت کارفرماست تا خدایی ناکرده مشکلی برای عزیزانی که می‌خواهند کار کنند، به وجود نیاید. جذب افراد تنها باید از طریق مراجع قانونی مثل اداره کار صورت بگیرد که اداره کار نیز این امر را به موسسات کاریابی دارای مجوز واگذار کرده. این‌گونه هم برای کارفرما امن‌تر است و هم برای عزیزان کارگر. در این صورت سوءاستفاده‌ها یا خطرات احتمالی بسیار کمتر است.
 جامعه‌ی کارگری زنان سیرجان چه تعداد هستند؟
براساس سرشماری سال 95، جمعیت شاغل ما 12 هزار 249 شاغل زن در شهرستان سیرجان داریم و 4 هزار و 417 نفر بیکار.
 این تعداد شاغل زن، در کدام بخش‌ها بیشتر مشغول به کار هستند؟
در بخش‌ها مختلف اقتصادی. از شرکت‌های بزرگ و کوچک در شهرک‌های صنعتی، منطقه ویژه، مدارس و هرجا که کارفرما باشد. به آن شکل دقیق مشخص نیست.
 آمار مردان شاغل به چه صورت است؟
جمعیت شاغل شهرستان بر اساس سرشماری سال 95 اعم از زنان و مردان، تعداد 94 هزار و 319 نفر هستند. جمعیت بیکار، 12 هزار و 585 نفر. جمعیت شاغل مرد 82 هزار و 70 نفر و هشت هزار و 168 نفر مرد بیکار داریم. آمار بیکاری در سال 95، 8/11درصد است
 نرخ بیکاری در سال 90 چه میزان بوده؟
14 هزار و دو نفر با نرخ بیکاری 8/16(16 ممیز هشت درصد)با وجود آن‌که جمعیت سیرجان از 267 هزار نفر به 324 هزار نفر رسید اما نرخ بیکاری حدود 5 درصد کاهش پیدا کرد.
بر این اساس سالی چند هزار شغل ایجاد شده؟
در حال حاضر دو، سه سالی است که سالی 8 هزار شغل ایجاد می‌شود. البته همان‌قدر هم ورودی به بازار کار داریم. اما امیدواریم که در سرشماری بعدی نرخ بیکاری را به زیر 8 درصد برسانیم.
 برای این منظور برنامه‌ی خاصی تدارک دیده شده؟
سیاست‌هایی که دنبال می‌کنیم براساس پایین آوردن نرخ بیکاری شهرستان است. بحث لزوم به کارگیری نیروهای بومی شهرستان، بحث پرداخت تسهیلات به کارفرمایان، بحث رونق تولید، بحث سامانه‌های کارورزی که در حال انجام است، از جمله سیاست‌های ماست.
 اشتغالی که فرمودید هم شامل نیروهای بومی می‌شود و هم غیربومی؟
بله.
 آماری در اختیار دارید که نرخ اشتغال را به تفکیک بومی و غیربومی نشان داده باشد؟
به آن صورت، نه.
 یا نمی‌خواهید اعلام کنید؟ مثلا به دلایل مسایل امنیتی!
(می‌خندد): نه، اصلا این‌طوری نیست. ولی نمی‌شود گفت. بومی بودن هم شرایط خاص خودش را دارد. مثلا فردی که 10 یا 20 سال است در شهرستان سیرجان زندگی می‌کند یا این‌جا تشکیل خانواده و زندگی داده و همسر سیرجانی اختیار کرده، این افراد را دیگر نمی‌شود غیربومی دانست. آن‌ها دیگر بومی سیرجان هستند. اما افرادی هم ممکن است به صورت مقطعی برای کار به سیرجان آمده باشند که غیربومی محسوب می‌شوند. ما یک کمیته به نام «کمیته‌ی پالایش نیروهای انسانی» داریم. هر یکشنبه در فرمانداری شهرستان این کمیته را تشکیل داده‌ایم. از شرکت‌ها دعوت می‌کنیم که براساس آمار و تعداد جذب نیروها، لیست ارایه کنند تا بررسی شود. با آن‌ها اتمام حجت می‌شود که در جایی که نیروی بومی وجود دارد یا در تخصصی که نیاز است، متخصص بومی داریم، حق ندارند از نیروهای غیربومی استفاده کنند.
 یکی از موارد بسیار خاص جامعه‌ی کارگری، کودکان کار هستند.
ببینید! ما شرط سنی در بحث کار کردن افراد داریم. زیر 15 سال که به هیچ عنوان حق کار کردن ندارند.
 حتی اگر فرزند کارفرما باشند؟
حتی اگر فرزند کارفرما باشند. به کارگرانی که بین 15 تا 18 سال دارند، کارگر نوجوان گفته می‌شود. به کارگیری این افراد در کارهای سخت و زیان‌آور کاملا ممنوع است و تخلف محسوب می‌شود و خطاکار به مراجع قضایی معرفی می‌شود.
 اما در برخی مغازه‌ها ما شاهد کار کردن همین کودکان هستیم.
اکثر آن‌ها جزو اتباع خارجه هستند.
 آن‌ها هم کودک هستند و از منظر انسانی تفاوتی نیست.
بله، فرقی ندارد. کارفرما ابتدا جریمه شده و در مرحله‌ی دوم به مراجع قضایی معرفی خواهد شد.
 اداره کار می‌تواند برخورد کند؟
اگر زیر 15 سال باشد، بله. توجه داشته باشید اگر آن کودک در یک مغازه، شرکت، موسسه یا چنین جایگاه‌هایی کار کند، ما می‌توانیم برخورد کنیم اما کودکانی که در سطح خیابان و چهارراه‌ها هستند و دستفروشی می‌کنند، از حیطه‌ی اختیارات ما خارج هستند. وظیفه‌ی بهزیستی، شهرداری و نهادهایی این‌چنینی است که وارد موضوع شوند. ما فقط زمانی می‌توانیم وارد شویم که رابطه‌ی کارگری و کارفرمایی برقرار باشد و کودکان دستفروش به نوعی برای خودشان کار می‌کنند.
 در ماجرای سرشماری هرکاری انجام شده بود تا آمار اشتغال بالا برود. حتا فردی که تنها یک روز در هفته کار می‌کند جزو افراد داری کار محسوب شده بود.
این تعریف متعلق به سازمان ILO(سازمان بین‌المللی کار) است. حالا ممکن است شما فقط یک روز کار کنید اما حقوق‌تان آن‌قدر بالا باشد که دیگر تا آخر هفته نخواهید کار کنید (می‌خندد). اما سؤال این است که مثلا کارگری که تنها یک هفته در روز کار گیرش می‌آید، اصلا می‌تواند معیشت خود را اداره کند؟
 پس این نوع آمارگیری تنها با هدف این بود که دولت بتواند آمار بیکاری را کمتر نشان دهد؟
نه، این‌گونه نیست. معمولا شغل‌های واقعی ملاک عمل قرار می‌گیرد؛ حتی در سرشماری‌ها. از نظر اداره‌ی کار شغل واقعی، شغلی است که حداقل‌های تعیین شده را بتواند دریافت کند.
 تعریف شما از شغل واقعی چیست؟
حداقل این است که چرخ زندگی‌اش بچرخد و حداقل‌هایی از رفاه را داشته باشد.
 چند درصد کارگران سیرجانی شامل تعریف شما می‌شوند؟
گفتن درصد خیلی سخت است. نمی‌توانم درصد دقیق بگویم ولی میانگین پرداخت حقوق و دستمزد در شهرستان سیرجان از شهرستان‌های اطراف بالاتر است. البته این به خاطر شرکت‌های بزرگی است که در منطقه حضور دارند. اما باید گفت نرخ تورم هم در شهرستان سیرجان بالاتر از شهرستان‌های مجاور است. مثلا کرایه‌ی منازل و... این‌ها را بگویم فردا فرمانداری طلبکار من می‌شود اما همان‌طور که سطح حقوق در سیرجان بالا است، مخارج زندگی نیز بالا است.
 پس عملا هیچ فرقی نکرد!
(می‌خندد): بله!