یکشنبه, 02 آبان 1400

هفته‌نامه شماره ۶۷۴ | ۲۶ مهر ۱۴۰۰

گزارش پاسارگاد از وضعیت بلاتکلیف موقوفه انوری؛
گرهی بر گره کور قبلی

 هدی رضوانی
موقوفه انوری؛ مشکلی که پرونده‌اش ۳۰ سال است که باز شده و خیال بسته شدن هم ندارد. در سال ۱۳۲۸ سید‌مهدی انوری ملک خود را وقف ایتام شهرستان سیرجان کرد. اینکه قبل از انقلاب چقدر به این موقوفه رسیدگی شد بماند، اما بعد از انقلاب و با گذشت چهل سال همچنان سرنوشت این موقوفه مبهم باقی مانده و کسی برای رسیدگی به آن اقدامی نمی‎کند. ۴۰ مغازه‎ای که در این ملک تخریب شد می‌توانست منبع درآمدی باشد برای حمایت از ایتام شهرستان اما پس از گذشت سال‎ها، همچنان این ملک بدون کاربری باقی مانده است. در جلسات متعدد در خصوص بهره‎برداری از این ملک صحبت‌های فراوانی شده؛ شهرداری، فرمانداری، استانداری، بنیاد فاطمیه و ارگان‌های مربوطه هر یک چیزی گفتند. گاهی خود، تکمیل این طرح را برعهده گرفتند و گاهی پای پیمانکار و سرمایه‌گذار را به آن باز کردند و در آخرین برنامه در اردیبهشت ماه سال ۹۶ قرار بر این بود که یک سرمایه‌گذار طرح را در مدت دو سال به پایان برده و آن را جهت بهره‎برداری به بنیاد فاطمیه تحویل دهد اما با گذشت مهلت قانونی این طرح خبرهایی از انصراف پیمانکار برای انجام تعهداتش به گوش می‎رسد.
 پروژه زخمی را، زخمی‎تر کردند
احمدی نماینده استاندار در موقوفات از تاکید استانداری بر تکمیل این طرح توسط بنیاد فاطمیه خبر می‌دهد و می‌گوید: متاسفانه بنیاد فاطمیه به کاری ورود کرد که توان مالی و تخصص آن را نداشت و نتوانست کار را انجام دهد. مغازه‎ها تخریب شد و طرح بلاتکلیف ماند. سازه‎ای را که الان می‎بینید بنایی ۴۰ ساله است در ۱۴ هزار متر که اوایل انقلاب و زمانی که آقای میرزاده استاندار بود ایجاد شدن. در سال‌های مختلف همه تلاش کردند که این معضل را حل کنند. وی اضافه می‌کند: ظاهراً دو سال قبل فردی به عنوان سرمایه‌گذار قرار شد سازه را از بنیاد فاطمیه گرفته، تکمیل کند و سهم خود را بردارد و بخشی را هم به بنیاد فاطمیه بدهد. متاسفانه این فرد هم اقدامات کوچکی انجام داد و مقداری تحت عنوان سبک‌سازی هزینه کرد. احمدی به از رده خارج شدن سازه چهل‌ساله اشاره کرده و می‌گوید: با توجه به اینکه این سازه تاییدیه نظام مهندسی فعلی را ندارد و مقاومتش را از دست داده و طراحی آن هم قدیمی و مربوط به ۴۰ سال قبل است، باید در آن بازنگری شود. وی در خصوص اقدامات سرمایه‎گذار اضافه می‎کند: سرمایه‎گذار اقدامات ابتدایی را انجام داد و کار را رها کرد و امروز به عنوانِ یکی از مدعیان طرف حساب در پرونده است. از زمانی هم که من کار را به دست گرفتم جلسات مختلفی را در فرمانداری و با مدیرعامل بنیاد فاطمیه برگزار کردیم تا تکلیف این پروژه نیمه‌تمام مشخص شود. همچنین وضعیت زمین ۴۰‌ساله موقوفه و منافعی که از دست رفته باید مشخص گردد. چرا که این زمین حق بچه‎های یتیم شهرستان سیرجان است. او در خصوص نتایج آخرین جلساتی که برگزار شده، می‌گوید: آخرین چیزی که به بنیاد فاطمیه گفتیم این است که از آنجایی که سازه روی زمین متعلق به بنیاد است و ما حق دخل و تصرف در آن را نداریم بایستی هر چه سریع‌تر آن را تعیین تکلیف و از پیمانکار خلع‌ید کند. پیمانکار هم اعتقاد دارد که هزینه‌هایی در زمین انجام داده و باید خسارت پرداخت شود تا از پروژه خارج شود، در حالی که باید پروژه را به صورت تکمیل شده تحویل می‌داده. اما عملاً کار عمرانی روی طرح انجام نشده و با همان اقدامات اولیه الان پیمانکار طرف حساب بنیاد فاطمه شده است.
از او می‌پرسم آیا همان ابتدای کار که پیمانکار به تعهد خود عمل نکرد، نمی‎شد او را خلع کرد؟ پاسخ می‌دهد: قاعدتاً باید این کار را می‌کردند و مرحله به مرحله جلو می‌رفتند و قرارداد را آن‌قدر محکم می‎نوشند تا شخصی که توانایی انجام کار را ندارد اصلاً سمت این کار نیاید. به هر حال این کار انجام شد و این پروژه زخمی را زخمی‎تر کردند و یک طرف دعوای حقوقی به پرونده اضافه و کلاف موضوع سردرگم‎تر شده. وی در خصوص تصمیم نهایی می‎گوید: همچنان با بنیاد صحبت می‌کنیم و تقاضای ما این است که تعیین‌تکلیف کنند. ما به عنوان موقوفه اجرت‌المثل ۴۰‌ساله‎ای را از آن‎ها طلبکار هستیم. حداقل بین ۲۰ تا ۴۰ میلیون تومان درآمد ماهانه این موقوفه است و با آن می‌توانستیم حداقل ۴۰ یتیم را حمایت کنیم. بنیاد فاطمیه می‌داند این قضیه به یک معضل تبدیل شده و نه توان آن را دارند که کار را تمام کنند و نه با این شرایط تورم و سنگین بودن پروژه، سرمایه‎گذار حقیقی پیدا می‎شود که بتواند روی آن سرمایه‎گذاری کند. وی در پاسخ به این سؤال که آیا نمی‌توان از کمک گل‌گهر استفاده کرد؟ می‌گوید: اتفاقاً پیشنهاد ما هم هست ولی چون صاحب سازه نیستیم، نمی‌توانیم این پیشنهاد را مطرح کنیم اما آمادگی کامل داریم از اشخاص حقیقی یا حقوقی که این طرح را به بهره‌برداری برسانند همه‌جوره حمایت کنیم. با این حال تصمیم اصلی را مالک سازه یا همان بنیاد فاطمیه می‌گیرد که باید فکری برای این موضوع بکند تا این پروژه ۳۰ ساله در نهایت به ساماندهی برسد.
 مایلیم از توان گل‎گهر در تکمیل طرح استفاده کنیم
فانی رییس بنیاد خیریه فاطمیه در خصوص تعیین تکلیف وضعیت پیمانکار و تکمیل طرح مذکور می‎گوید: همان‌طور که می‎دانید دو سال قبل بنیاد با یک سرمایه‎گذار قرارداد بست اما پیمانکار تحریم‌ها را بهانه کرد و گفت انجام این طرح با قرار داد دو سال قبل برایش مقرون به صرفه نیست و بایستی قرارداد را تعدیل بها کنیم. این موضوع در هیئت امنا مطرح و با آن مخالفت شد. اعضای هیئت امنا گفتند نمی‌توانیم قراردادی را که بسته شده تغییر دهیم. در واقع احساس کردیم که این فرد از عهده مالی طرح برنمی‎آید، چرا که پروژه بسیار سنگین و مهم است. وی اضافه می‌کند: تصمیم داریم با این فرد فسخ قرارداد کنیم و در صورت عدم تمایل وی برای ادامه همکاری با همان قرارداد قبلی وی را خلع‌ید کرده و خسارت بگیریم. از او می‌پرسم آیا پیمانکار در مدت دوسال گذشته کاری هم روی سازه انجام داده؟ پاسخ می‌دهد: حدود ۱۳ تا ۱۴ درصد کار فیزیکی انجام داده در صورتی که باید طرح را تکمیل می‎کرده. در حال طی کردن مراحل اجرای خلع‌ید هستیم، ضمن اینکه یک نفر خریدار هم پیدا شده که قسمت اعیانی را از بنیاد فاطمیه خریداری کند. در حال رایزنی هستیم که موقوفه را بفروشیم. قرار شده این طرح را از طریق نشریات محلی و کشوری به مزایده بگذاریم که قانونی هم باشد. اولویت اول ما افراد بومی استان کرمان و سیرجان هستند اما اگر از شهرهای دیگر کشور هم خریداری پیدا شود حاضریم ملک را بفروشیم. از او می‌پرسم آیا خرید و فروش مال وقفی مشکلی ندارد؟ پاسخ می‌دهد: اعیانی چون متعلق به بنیاد است مشکلی برای فروش ندارد اما زمین چون وقف است نمی‌توان آن را خرید و فروش کرد. کسی که اعیانی را بخرد و تکمیل کند بخشی را برای خود بر می‎دارد، سهم بنیاد را هم می‎دهد و مقداری هم به عنوان حق پذیره به متولی که استانداری است، پرداخت می‌شود. از او می‌پرسم چرا این طرح را به گل‎گهر واگذار نمی‌کنید تا آن را تکمیل کند؟ پاسخ می‎دهد: تا الان بارها و بارها با شهرداری، گل‎گهر و موقوفات کرمان صحبت کردیم و در این خصوص رایزنی‎هایی انجام شده اما به دلایلی به توافق نرسیدیم. منافع بنیاد برای ما از هر چیزی مهم‎تر است و در این رایزنی‌ها منافع بنیاد را در نظر نمی‌گرفتند. با مسئولان شرکت تعاونی گل‎گهر مذاکره کردیم اما به نتیجه نرسیدیم. شورای شهر هم برای ورود شهرداری موافقت نکرد. تمام هدف ما این است که در تکمیل این طرح، بنیاد فاطمیه متضرر نشود و بهترین راه و منطقی‌ترین راه هم اعلام آگهی مزایده است که البته زمان می‎برد. وی زمان اجرای آگهی مزایده را تا پایان سال حتمی می‌داند و می‌گوید: هفته قبل موافقت هیئت امنا را گرفتیم و در حال آماده‌سازی مقدمات مزایده هستیم. البته ابتدا باید به موازات آن مسئله بنیاد با پیمانکار را حل کنیم و بعد به دنبال مزایده برویم. با این حال تا پایان سال سعی می‌کنیم قضیه را سروسامان بدهیم. ضمن اینکه متولی موقوفه استانداری است و باید با این طرف قضیه هم هماهنگ باشیم. رییس بنیاد فاطمیه اضافه می‌کند: زمین موقوفه بهترین شرایط را دارد. خیلی مایل بودیم این طرح‌ را گل‎گهر یا شهرداری و یا دانشگاه آزاد انجام می‌دادند که متاسفانه هیچکدام زیر بار نرفتند. تنها راه باقی مانده اقدام از طریق مزایده عمومی است تا این مشکل 30 ساله برطرف شود و امیدواریم بتوانیم تا پایان سال آن را انجام دهیم.
 پروژه‎هایی مهم‎تر از موقوفه داشتیم
شورای شهر یکی از مخالفان اجرای این طرح توسط شهرداری است. امین صادقی رییس شورای شهر در خصوص علت این مخالفت می‎گوید: سال ۹۱ فرماندار وقت نامه‌ای به شورا زد در خصوص تکمیل همکاری شورا با بنیاد - با توجه به مصوبه ای که در تاریخ 12/11/90 شورا با بنیاد فاطمیه انجام داده بود - در بند 2 آن مقرر شد که شورا و شهرداری مذاکره ساخت‌و‌ساز و خرید سازه موقوفه را انجام دهند تا این کار تکمیل شود اما بنا به نظر شورای وقت این امر به بعد موکول شد و در جلسه شورا که در سال ۹۳ انجام شد با کلیات خرید سازه توسط شهرداری موافقت گردید و جزئیات آن به بعد موکول شد. وی اضافه می‌کند: با حضور اعضای شورای وقت در تاریخ 11/5/93 و در صورتجلسه ۱۵۱۵ شورای شهر با توجه به هزینه‎ای که برای پروژه‌های آسفالت معابر، زیرگذر مکی‎آباد و... بایستی در نظر می‌گرفت، با اجرای طرح موقوفه انوری توسط شهرداری مخالفت کرد و از آن تاریخ به بعد شهرداری هیچ‌گونه تمایلی برای ورود به این پروژه ندارد.
موقوفه انوری هم مثل ایتام شهرستان سیرجان بدون سرپرست و دلسوز باقی مانده و اگر برنامه‎ریزی دقیقی برای سر و سامان دادن به وضعیت موقوفه انجام شده بود تا الان این طرح می‌بایست تکمیل شده باشد.